effecten alcohol

Welke effecten heeft alcohol op de gezondheid?

Alcohol is het bedwelmende bestanddeel dat aanwezig is in wijn, bier en sterke drank en heeft de nodige effecten op de gezondheid . Het is een depressivum, wat betekent dat het, wanneer het de hersenen bereikt, de systemen van het lichaam vertraagt.

Het kan voor het lichaam ook moeilijk te verwerken zijn, waardoor de lever, het spijsverteringsstelsel, het hart- en vaatstelsel en andere functies extra onder druk komen te staan.

Alcohol is een legale vrijetijdsbesteding voor volwassenen en een van de meest gebruikte drugs in de wereld. Mensen gebruiken alcohol om te socialiseren, te ontspannen en feest te vieren.

Het wordt vaak misbruikt door mensen van alle leeftijden, wat leidt tot aanzienlijke gezondheids-, juridische en sociaaleconomische schade.

Bijna 8 van de 10 Nederlanders van 18 jaar en ouder (77,6%) drinkt wel eens alcohol (cijfers 2020). 44,4% van de volwassen bevolking houdt zich aan het advies van de Gezondheidsraad en drinkt geen, weinig of matig alcohol. 1 op de 14 (6,9%) volwassen Nederlanders drinkt overmatig en 7,7% is een zware drinker.

Snelle feiten over alcohol

  • Pure alcohol is een kleurloze, reukloze en ontvlambare vloeistof.
  • Fruit en granen zijn de meest gebruikte voedingsmiddelen om alcohol te maken.
  • Alcohol is de nummer één drug die door minderjarigen wordt misbruikt.
  • De lever kan slechts ongeveer één drankje per uur oxideren.
  • Het is bekend dat alcohol schadelijk is voor zich ontwikkelende hersenen, van voor de geboorte tot in de puberteit.
  • Geen enkele hoeveelheid alcoholconsumptie kan als veilig worden beschouwd tijdens de zwangerschap.
  • In combinatie met andere medicijnen, vrij verkrijgbaar of voorgeschreven, kunnen de effecten van alcohol dodelijk zijn.

Effecten en gevolgen van alcohol op korte termijn

Eén tot twee drankjes kunnen u een ontspannen gevoel geven.
Binnen enkele minuten na het nuttigen van alcohol wordt het in de bloedbaan opgenomen door bloedvaten in het maagslijmvlies en de dunne darm.

Vervolgens gaat het naar de hersenen, waar het snel effect sorteert.

De effecten van alcohol op korte termijn zijn afhankelijk van:

  • hoeveel er wordt gedronken
  • hoe snel
  • het gewicht, geslacht en vetpercentage van de persoon
  • het al dan niet gegeten hebben
  • Drinken tijdens een maaltijd vertraagt de absorptiesnelheid, wat leidt tot minder bijwerkingen en minder intoxicatie.

Tekenen van intoxicatie en effecten van alcohol

In het begin kan de persoon zich ontspannen, ongeremd of duizelig voelen. Naarmate de alcoholconsumptie toeneemt kan intoxicatie het gevolg zijn.

Andere tekenen van intoxicatie zijn:

  • onduidelijke spraak
  • onhandigheid en wankel lopen
  • slaperigheid
  • braken
  • hoofdpijn
  • vervorming van zintuigen en waarneming
  • verlies van bewustzijn
  • geheugenverlies

Hoeveel alcohol?

Eén drankje is het equivalent van:

1 pils dat ongeveer 5 procent alcohol bevat, afhankelijk van het type
1 wijnglas wijn met ongeveer 12% alcohol
1 shot sterke drank met ongeveer 40 procent alcohol
1 likeurglas likeur, met ongeveer 7 procent alcohol

Met andere woorden, deze porties bevatten allemaal dezelfde hoeveelheid alcohol: +/- 20 ml

De bloedalcoholconcentratie (BAC) is de hoeveelheid alcohol in de bloedbaan. Het wordt uitgedrukt als het gewicht aan ethanol in gram per 100 milliliter (ml) bloed.

Een persoon kan afhankelijk van individuele factoren, het volgende ervaren:

Aantal drankjes BAC-effect

  • 1-2 Tot 0,05 De persoon voelt zich ontspannen, minder geremd, met een tragere reactietijd en verminderde alertheid.
  • 3-4 0,05 tot 0,10 De fijne motoriek, de reactietijd en het beoordelingsvermogen zijn verminderd.
  • 5-7 0,10-0,15 Het gezichtsvermogen, de waarneming, de reactietijd en het beoordelingsvermogen zijn aangetast; de persoon kan ruzie gaan maken of emotioneel irrationeel worden.
  • 8-10 0,15-0,30 De persoon kan wankelen, onduidelijk spreken en wazig zien. De motoriek is ernstig aangetast en de betrokkene kan overgeven of zich misselijk voelen.
  • Meer dan 10 0,30 en meer De persoon kan het bewustzijn verliezen of bij bewustzijn zijn maar zich niet bewust zijn van wat er gebeurt.

De ademhaling is traag.

Het lichaam absorbeert alcohol relatief snel, maar het duurt langer om de alcohol uit het lichaam te krijgen. De lever heeft ongeveer 1 uur nodig om één drankje te verwerken. Door meerdere drankjes in korte tijd te nuttigen, hoopt de alcohol zich op in het lichaam. Dit zet de systemen van het lichaam onder druk. Het kan leiden tot ziekte en, in ernstige gevallen, de dood.

Na 8 tot 9 drankjes wordt het zicht wazig en voelt de persoon zich waarschijnlijk misselijk.
Ook neemt het risico op black-outs toe, vooral op een lege maag. In die periode kan iemand dingen doen die hij zich later niet meer herinnert.

Binge drinken wordt gedefinieerd als drinken binnen 2 uur:

Vijf of meer drankjes voor een man
Vier of meer drankjes voor een vrouw
Dit komt omdat vrouwen en mannen alcohol anders metaboliseren.

Intoxicatie tast het beoordelingsvermogen aan en kan leiden tot ongepast en illegaal gedrag, zoals seksuele promiscuïteit, wanordelijk gedrag, rijden onder invloed en gewelddaden.

Alcoholvergiftiging

Wanneer de hoeveelheid alcohol in het bloed een bepaald niveau overschrijdt, kan dit leiden tot alcoholvergiftiging. Dit is een gevaarlijke toestand.

Aangezien alcohol een depressivum is, kan het de ademhaling vertragen, wat leidt tot een gebrek aan zuurstof naar de hersenen.

Tekenen en symptomen zijn onder andere:

  • verwarring
  • braken
  • toevallen
  • trage ademhaling
  • blauwe tint op de huid
  • lage lichaamstemperatuur
  • verlies van bewustzijn
  • coma

Alcoholintolerantie

Sommige mensen voelen zich onmiddellijk onwel na het drinken van alcohol. Zij kunnen een intolerantie, ongevoeligheid of allergie hebben voor alcohol of een ander ingrediënt in een drankje.

Symptomen zijn onder meer:

  • blozen in het gezicht
  • misselijkheid en braken
  • verergering van astma
  • diarree
  • lage bloeddruk

    Alcoholintolerantie kan een teken zijn van Hodgkin-lymfoom. Iedereen die plotseling een intolerantie ontwikkelt, kan worden aangeraden een arts te raadplegen, voor het geval er een onderliggende aandoening is.

De combinatie van alcohol met andere depressieve geneesmiddelen – of het nu gaat om vrij verkrijgbare preparaten, geneesmiddelen op recept of recreatieve drugs – kan ernstige gevolgen hebben voor de ademhalingswegen en het centrale zenuwstelsel.

Het is vooral gevaarlijk om alcohol te combineren met GHB, rohypnol, ketamine, kalmerende middelen en slaappillen.

Kater

Nadat iemand op een avond te veel heeft gedronken, kan hij bij het ontwaken de effecten van de alcohol blijven voelen, wat gewoonlijk een “kater” wordt genoemd.

Dit komt doordat alcohol giftig is voor het lichaam, en het lichaam nog steeds bezig is zich van het gif te ontdoen.

Veel van de symptomen worden veroorzaakt door uitdroging, maar sommige chemicaliën in alcoholische dranken kunnen een reactie veroorzaken in de bloedvaten en de hersenen die de symptomen verergeren.

Symptomen zijn onder meer:

  • hoofdpijn
  • diarree
  • misselijkheid
  • vermoeidheid
  • hartkloppingen
  • droge mond en ogen
  • concentratieproblemen
  • rusteloosheid


Ongeveer 20 procent van de alcohol wordt opgenomen via de maag. Het grootste deel van de overige 80 procent wordt geabsorbeerd via de dunne darm. Ongeveer 5 procent van de geconsumeerde alcohol verlaat het lichaam via de longen, de nieren en de huid. De lever verwijdert de rest.

Aangezien de lever slechts het equivalent van één drankje per keer kan verwerken, kan het lichaam verzadigd blijven met de alcohol die het lichaam nog niet heeft verlaten.

Het lichaam heeft 2 tot 3 uur nodig om de alcohol van één tot twee drankjes te verwerken, en tot 24 uur om de alcohol van acht tot tien drankjes te verwerken.

Een kater kan tot 24 uur aanhouden. Artsen raden aan niet meer te drinken binnen 48 uur na een zware drinkbeurt, om het lichaam de kans te geven zich te herstellen.

Gevolgen en effecten van alcohol op lange termijn

Alcohol draagt bij tot meer dan 200 ziekten en letselgerelateerde gezondheidsaandoeningen, waaronder afhankelijkheid en verslaving, levercirrose, kanker, en onopzettelijke verwondingen zoals auto-ongelukken, valpartijen, brandwonden, aanrandingen en verdrinking.

Langdurig alcoholmisbruik wordt in verband gebracht met de volgende gezondheidsproblemen:

  • Te veel en te vaak drinken kan leiden tot depressie.
  • leveraandoening
  • pancreatitis
  • cardiomyopathie, of schade aan de hartspier
  • andere cardiovasculaire problemen
  • perifere neuropathie
  • maagzweren
  • kanker
  • disfunctie van het immuunsysteem
  • osteoporose
  • hersen- en zenuwbeschadiging
  • vitaminetekorten
  • geestelijke gezondheidsproblemen zoals angst en depressie
  • Alcohol beïnvloedt elk lichaamssysteem, dus kan het gezondheidsproblemen veroorzaken in het hele lichaam.

Uit onderzoek blijkt dat vrouwen die regelmatig meer alcohol drinken dan wordt aanbevolen, na minder jaren leveraandoeningen, cardiomyopathie en zenuwschade ontwikkelen dan mannen die hetzelfde doen.

Een punt van grote zorg is het aantal jongeren dat alcohol drinkt. Uit onderzoek blijkt dat 20 procent van de studenten aan de criteria voor AUD voldoet, en de aandoening treft een groot aantal adolescenten tussen 12 en 17 jaar.

Alcohol kan een ernstig effect hebben op de zich ontwikkelende hersenen, van de foetale ontwikkeling tot het einde van de adolescentie. Als een vrouw alcohol gebruikt tijdens de zwangerschap, kan het kind geboren worden met het foetaal alcoholsyndroom (FAS). In 2015 werd aangenomen dat 2 tot 7 pasgeborenen op elke 1 000 hieraan lijden.

De symptomen kunnen vergelijkbaar zijn met die van ADHD.

Verslaving en ontwenning, effecten van alcohol

Als iemand regelmatig grote hoeveelheden alcohol gebruikt, kan zijn tolerantie toenemen en heeft het lichaam meer alcohol nodig om het gewenste effect te bereiken.

Naarmate het lichaam zich aanpast aan de aanwezigheid van de drug, kan afhankelijkheid en verslaving het gevolg zijn. Als het gebruik plotseling stopt, kan de persoon ontwenningsverschijnselen krijgen.

Alcoholverslaving is een ziekte die gekenmerkt wordt door een sterk verlangen naar alcohol, en voortgezet gebruik ondanks een negatieve invloed op de gezondheid, intermenselijke relaties en het vermogen om te werken. Als de persoon stopt met drinken, zal hij ontwenningsverschijnselen ervaren.

Ontwenningsverschijnselen treden meestal op tussen 4 en 72 uur na de laatste drank of na vermindering van de inname. Ze bereiken een piek na ongeveer 48 uur en kunnen tot 5 dagen aanhouden.

Ze kunnen omvatten:

  • lichte tremor
  • slapeloosheid
  • angst
  • gedeprimeerde stemming

Veel mensen zullen een drankje nemen om het ongemak van de ontwenning te stoppen.

In ernstiger gevallen kan de persoon last krijgen van Delirium tremens, of “de DT’s”.

Deze aandoening houdt in:

  • lichaamstrillingen (trillen)
  • hallucinaties of veranderingen in de mentale toestand
  • verwarring
  • extreme slaperigheid
  • toevallen die tot de dood kunnen leiden

Delirium tremens is een medisch noodgeval. Iedereen met een alcoholafhankelijkheidsstoornis die wil stoppen met drinken, moet professionele medische zorg zoeken of een behandelingscentrum dat gespecialiseerd is in veilige alcoholontwenning.

Behandeling van de effecten bij alcohol verslaving


De behandeling van alcoholverslaving omvat een verscheidenheid aan interventies, en vereist medische, sociale en gezinsondersteuning.

De strategieën omvatten:

Lees ook ons blog : Leververvetting, omkeerbaar door voeding? – Gezondheidsblog (medischemallemolen.nl)

(58)