wervelkolom

Aandoeningen van de wervelkolom

Veel voorkomende aandoeningen van de wervelkolom bij senioren.

In 2056 zullen er meer senioren zijn dan kinderen. De vergrijzing is echt  in opmars. Er wordt geschat dat in 2029 de 65-plussers 20% van de totale bevolking zullen uitmaken.
Als we ouder worden, wordt onze wervelkolom  ook ouder. Hoewel er een aantal mogelijke rug aandoeningen zijn waarmee u of uw dierbaren te maken kunnen krijgen, houden de meest voorkomende meestal verband met osteoporose en degeneratieve veranderingen die de tussenwervelschijven en andere structuren aantasten.

 

Fracturen van de wervelkolom

Als je vrouw bent en ouder dan 70, ken je misschien de pijn en het ongemak van een osteoporotische breuk. Een breuk in de wervelkolom (of een ander type breuk) als gevolg van osteoporose komt vaak voor bij babyboomers en oudere generaties en kan leiden tot constante, zeurende rugpijn. Het ongemak kan uw dagelijkse activiteiten beïnvloeden en een negatieve invloed hebben op uw emoties of relaties.

Wervelfracturen zijn de meest voorkomende vorm van osteoporotische fracturen. Soms lijkt de rugpijn die het gevolg is van een wervelfractuur op symptomen van andere ziekten of aandoeningen. Daarom is diagnostische beeldvorming belangrijk. Onderzoeken zoals röntgenfoto’s, MRI’s of CT-scans kunnen helpen bij het beoordelen van compressie- en wigbreuken. Botbiopsies worden ook gebruikt om osteoporose te bevestigen.

Osteoporose is een botziekte die vooral vrouwen na de menopauze treft. Wanneer u osteoporose heeft, neemt uw botmassa sneller af dan het weer kan worden opgebouwd. Botmassa bestaat uit eiwitten en de mineralen calcium en fosfor.

Breuken als gevolg van osteoporose kunnen ontstaan na een trauma, maar ze kunnen ook zonder aanwijsbare oorzaak ontstaan.

Het goede nieuws is echter dat veel gevallen van wervelcompressiefracturen (het meest voorkomende type) binnen 3 maanden verbeteren zonder enige behandeling, een beperkt gebruik van pijnstillers en zo nodig rust nemen. Uw zorgverlener kan u ook een brace voorschrijven.

 

Chirurgie voor fracturen van de wervelkolom

Ongeveer een kwart van de fracturen als gevolg van osteoporose reageert niet goed op conservatieve zorg, zoals fysiotherapie, medicatie of gewoon afwachten. Dus als uw pijn ernstig is en niet beter wordt met conservatieve maatregelen, kan het tijd zijn om een operatie te overwegen. Bespreek de mogelijkheden met uw arts.

Twee soorten procedures worden vaak gebruikt om ruggengraatbreuken operatief te behandelen: vertebroplastie (wervelherstel) en kyphoplastie. Beide zijn minimaal invasief en zullen u waarschijnlijk in staat stellen relatief snel en gemakkelijk te herstellen. Er wordt cement in het bot geïnjecteerd om het te helpen herstellen, en in sommige gevallen om de hoogte van de wervel te herstellen.

 

Hyperkyfose

Wervelfracturen leiden vaak tot een houdingstoestand die hyperkyfose wordt genoemd, ook bekend als leeftijdsgebonden hyperkyfose. Hoewel hyperkyfose door een aantal dingen kan worden veroorzaakt, is het in ongeveer een derde van de gevallen een gevolg van wervelfracturen bij de oudere bevolking. Zoals de naam al doet vermoeden, is hyperkyfose een misvorming waarbij de normale kyfotische curve in de thoracale wervelkolom (gelegen in het gebied van uw boven- en middenrug) meer uitgesproken/boller wordt.

 

Schijfdegeneratie

Degeneratie van wervelkolomstructuren is enigszins onvermijdelijk naarmate we ouder worden. Het kan zich voordoen in alle structuren waaruit uw rug is opgebouwd, waaronder de tussenwervelschijven, botten, gewrichten, ligamenten, spieren, zenuwen en meer. In de meeste gevallen kan een niet-chirurgische behandeling de pijn in uw rug verlichten en uw lichamelijk functioneren verbeteren.

Soms echter falen de conservatieve methoden en kan uw arts een operatie voorstellen. Dit is vooral het geval als u ernstige en/of aanhoudende pijn hebt of als uw pijn het gevolg is van radiculopathie (symptomen zoals ischias die worden veroorzaakt door een geïrriteerde spinale zenuwwortel) of myelopathie (symptomen die worden veroorzaakt door een verstoring of beknelling van het ruggenmerg).

Degeneratie van de tussenwervelschijven is de meest voorkomende vorm van spinale degeneratie en vaak de eerste vorm die zich ontwikkelt. Degenererende tussenwervelschijven kunnen ook leiden tot degeneratieve veranderingen in andere delen van de wervelkolom.

Schijfdegeneratie is technisch gezien geen ziekte van de wervelkolom, maar eerder een beschrijving van de toestand van deze schokabsorberende “kussens”. Bijna iedereen boven de 60 jaar heeft op zijn minst enige discusdegeneratie (zoals blijkt uit MRI’s.) Maar niet iedereen zal pijn voelen.

Als de tussenwervelschijven volledig inzakken kunnen de facetgewrichten aan de achterkant van de wervelkolom tegen elkaar gaan schuren, wat leidt tot symptomen van artrose, voornamelijk pijn en stijfheid.

Dingen die discusdegeneratie veroorzaken zijn onder andere het onvermijdelijke uitdrogen dat met de leeftijd komt. Uitdroging vermindert het vermogen van de schijf om schokken op te vangen. Schijven hebben weinig tot geen bloedtoevoer, wat betekent dat als ze eenmaal beschadigd zijn, volledige genezing  moeilijk is. Deze beperkte genezingscapaciteit van de tussenwervelschijven is vaak de oorzaak van het begin en/of het voortduren van het verslechteringsproces dat leidt tot degeneratie van de wervelkolom.

Discusdegeneratie kan een aantal vormen aannemen. Meestal ligt interne discusdisruptie aan de basis van het probleem. Interne discusdisruptie is een andere naam voor annulaire scheurletsels, het inzakken van de discus en/of mechanisch falen van de discus, zonder begeleidende veranderingen van de vorm van de discus (van buitenaf gezien) en zonder veranderingen van de werveleindplaat. Het is een klinische entiteit op zich. Met andere woorden, het is niet hetzelfde als degeneratieve discusziekte of hernia.


productzoeker ouderen


Symptomen van degenererende Schijven

Symptomen van degenererende schijven treden meestal op waar de schade zich bevindt. De symptomen kunnen bestaan uit (milde tot ernstige) pijn die erger wordt wanneer u zit, tilt, buigt of draait. De pijn kan komen en gaan en kan beter worden als u uw lichaam beweegt. Gevoelloosheid, tintelingen en/of zwakte in de benen (in het geval van lumbale discusdegeneratie) die met de pijn gepaard gaan, kunnen wijzen op schade aan een of meer zenuwwortels in de ruggengraat.

 

Zorgverleners verdelen de soorten pijn die verband houden met degeneratie van de wervelkolom in 4 categorieën.

Axiale pijn is pijn die optreedt in en rond de wervelkolom.
Radiculopathie is pijn en andere symptomen die voortkomen uit een geïrriteerde spinale zenuwwortel.
Myelopathie verwijst naar pijn en andere symptomen die verband houden met beschadiging van het ruggenmerg (voorbeelden van myelopathie symptomen zijn coördinatie of gang problemen en mogelijke darm of blaas problemen).
Myelopathiesymptomen zijn meestal ernstiger van aard dan symptomen die verband houden met radiculopathie of symptomen die beperkt zijn tot de axiale wervelkolom.

Degeneratieve discusziekte is pijn die uitsluitend verband houdt met de discus en met niets anders. De diagnose wordt gesteld wanneer uw arts geen andere reden dan de schijf zelf kan vinden om de aanwezigheid van uw pijn te verklaren. Om deze diagnose te stellen (net als de diagnose voor veel andere soorten wervelkolomproblemen) zal uw arts waarschijnlijk gebruik maken van uw medische voorgeschiedenis, een lichamelijk onderzoek en eventueel MRI.

Behandeling voor degenererende tussenwervelschijven

Wat de behandeling betreft, is over het algemeen conservatieve zorg voldoende om de symptomen te verminderen. Conservatieve zorg bestaat meestal uit fysiotherapie, een thuisoefenprogramma, actief blijven binnen aanvaardbare grenzen, pijnmedicatie en eventueel injecties. Slechts zelden is een operatie geïndiceerd voor de behandeling van geïsoleerde axiale lage rugpijn omdat een operatie voor lage rugpijn een laag succespercentage heeft.

Naast pijnvermindering wordt het succes van de behandeling van degenererende tussenwervelschijven afgemeten aan uw vermogen om te functioneren in uw dagelijks leven – zaken als kunnen lopen, staan, zitten en voorwerpen tillen zonder pijn, kunnen deelnemen aan het sociale leven met minimale beperkingen, comfortabel kunnen reizen en nog veel meer spreken boekdelen over hoe goed u omgaat met en/of geneest van degeneratieve veranderingen in uw tussenwervelschijven.

Spinale artritis en spinale stenose

Schijfdegeneratie leidt vaak tot artrose in de gewrichten aan de achterkant van de wervelkolom (facetgewrichten).

Artrose is een progressieve ziekte, maar u kunt helpen deze te vertragen door serieus samen te werken met uw zorgverlener en fysiotherapeut. De oefeningen die zij u geven om thuis te doen zijn bijzonder belangrijk voor het beheersen van de snelheid van progressie. Waarschijnlijk zullen ze u aanraden om uw lenigheid te vergroten en uw spieren te versterken.

Maar wanneer de ziekte verergert, kan dit leiden tot spinale stenose (vernauwing). Wervelkanaalstenose is een vernauwing van de ruimten waardoor zenuwen en het ruggenmerg lopen, namelijk het wervelkanaal en het tussenwervel foramen. Twee soorten stenose in de wervelkolom zijn het centrale kanaal en de foraminale stenose.

Het klassieke symptoom van stenose van de wervelkolom is een pijn die optreedt bij het lopen en staan en die meestal afneemt wanneer men gaat zitten of liggen. Andere symptomen zijn pijn en zenuwklachten die één arm of been aantasten en verdikte ligamenten. Verdikte ruggenmergbanden, vooral het ligament flavum, kunnen bijdragen tot de aantastingsfactor, waardoor de zenuwwortel en/of het ruggenmerg nog meer geïrriteerd raken.

Zoals bij veel andere ouderdomsziekten kan bij degeneratieve aandoeningen van de wervelkolom, pijnverlichting en beter functioneren over het algemeen worden bereikt met conservatieve zorg. Uw zorgverlener kan u fysiotherapie en ontstekingsremmende medicatie voorschrijven. Als de symptomen aanhouden, kan uw zorgverlener u doorverwijzen naar een chirurg voor een decompressie. Het doel van een decompressie rugoperatie is om de gecomprimeerde ruimtes te vergroten. Er wordt gezegd dat deze rugoperatie mensen helpt terug verder te lopen en langer te staan met minimaal ongemak. Als uw wervelkolom instabiel is, kan uw chirurg het gebied ook fuseren. Hiervoor kan bot uit uw bekken worden genomen en in uw wervelkolom worden geplaatst of kunnen metalen stukken zoals schroeven en staven worden geïmplanteerd.

(22)